De oostkust van Bonaire: de wilde kant op de kaart

De oostkust op de kaart

Bonaire loopt van noordwest naar zuidoost en is ongeveer 39 kilometer lang. De kant die naar het oosten en noordoosten kijkt, noemen we hier de oostkust: van de vuurtoren Willemstoren op de zuidpunt, langs Lac Bay, tot de noordkust van het nationale park. Het kaartje hieronder zet de plekken uit dit artikel op een rij, van zuid naar noord.

Rechtstreeks naar een plek op de kaart: Willemstoren, Sorobon Beach, de mangroven van Lac Bay, Lac Cai, Seru Largu, Washington Slagbaai en Boka Bartol.

Waarom de oostkust zo anders is

De passaatwind waait bijna altijd uit het oosten. De westkust ligt daardoor in de luwte: kalm, helder water, en daar liggen vrijwel alle duik- en snorkelplekken van het eiland. De oostkust krijgt de wind en de golven juist vol op zich. Het is de loefkust, en dat zie je overal: schuimende branding tegen scherpe kalksteenterrassen, kromgewaaide struiken en zout dat als een waas boven de kust hangt.

Er staat ook weinig. Buiten Sorobon zijn er geen resorts of boulevards aan deze kant; grote delen zijn onbewoond en 's nachts vrijwel onverlicht, wat de oostkust meteen een goede plek maakt om sterren te kijken. Hoe het weer per seizoen verschilt, lees je in weer en klimaat op Bonaire: in de wintermaanden kan de passaat flink aanwakkeren, en dan is de oostkust nog ruiger dan normaal.

Lac Bay en Sorobon: de beschutte uitzondering

ONDIEP, WARM EN IN DE WIND

Lac Bay is de grote uitzondering op de ruwe oostkust. Een rifbarrière houdt de golven tegen, waardoor de baai erachter ondiep en rustig is: vaak sta je nog tot je knieën in het water, honderden meters uit de kant. Aan de zuidkant ligt Sorobon Beach, met wit zand en de windsurfscholen. De wind die de rest van de oostkust onstuimig maakt, is hier precies wat je zoekt: Lac Bay is een van de bekendste plekken ter wereld om te windsurfen, ook voor beginners, omdat je bij een val gewoon kunt gaan staan.

Halverwege de baai liggen uitgestrekte mangroven, een kraamkamer voor jonge vis. Via het Mangrove Info Center ga je met een gids per kajak of boot door de kanalen; op eigen houtje verdwaal je makkelijk. Snorkelen is in het ondiepe deel bij Sorobon weinig zinvol: er is weinig koraal. De buitenkant van het rif is alleen per boot bereikbaar en is voor zwemmers geen plek.

Lac Cai: schelpenbergen en de zondag

Aan de noordkant van Lac Bay ligt Lac Cai. Langs de weg ernaartoe zie je bergen lege schelpen van de conch, overblijfselen van de visserij van vroeger. Door de week is het hier heel rustig. Op zondagmiddag verandert dat: dan komen families samen voor barbecue, vis, lambi en livemuziek. Neem daarvoor contant geld mee; meer daarover in geld op Bonaire. Lac Cai is ook een goede plek om te zien hoe de mangroven en het open water van de baai in elkaar overlopen.

Boka Onima en de inscripties

BEKIJKEN, NIET AANRAKEN

Bij Boka Onima, aan de noordoostkust, staan onder overhangende kalksteenrotsen figuren in rode verf. Ze worden in verband gebracht met de Caquetío, de Arawak-sprekende bevolking die het eiland bewoonde voordat de Spanjaarden kwamen. Onze tijdlijn van de geschiedenis dateert ze globaal tussen 1000 en 1500, maar een exacte ouderdom is niet vastgesteld.

Wat de tekeningen betekenen, weet niemand. Elke uitleg op een bordje of in een folder is een interpretatie, geen vaststaand feit. Kijk ernaar zoals je naar een oud archief kijkt: raak de rots niet aan, klim er niet op en gebruik geen flits van dichtbij. Boka Onima staat niet als aparte plek op de Bonairian-kaart; het ligt niet ver van Rincon, dus combineer het met een bezoek aan het oudste dorp van het eiland.

Seru Largu: de oostkust van bovenaf

Wie de oostkust wil begrijpen zonder er langs te rijden, gaat naar Seru Largu. Deze heuvel met een kruis ligt tussen Kralendijk en Rincon, in het binnenland. Je rijdt bijna tot boven en loopt het laatste stukje. Van daar zie je Kralendijk, Klein Bonaire, de zoutpannen in het zuiden en de noordoostkust. Het is ook een van de beste plekken voor zonsondergang, al kijk je dan de andere kant op.

Het oosten van Washington Slagbaai

In het noorden gaat de oostkust over in Washington Slagbaai National Park, ruim 5.600 hectare beheerd door STINAPA. Voor toegang heb je de Nature Tag nodig. De lange route door het park loopt langs de ruige kust met baaien als Boka Kokolishi en het woeste strand van Playa Chikitu, waar je niet zwemt vanwege sterke onderstroom. Verder naar het westen ligt Boka Bartol aan de noordkust: een afgelegen, rotsachtige baai met ruwer water.

Kom vroeg, want de toegang tot het park sluit in de loop van de dag, en neem water, eten en een volle tank mee: in het park zijn geen voorzieningen. Voor de lange route is een auto met hoge bodemvrijheid of 4x4 aan te raden.

Zwemmen en duiken aan de oostkust: wat wel en niet

De vuistregel is eenvoudig: langs de open oostkust ga je niet zwemmen. De golven, de onderstroom en de scherpe kalksteen maken in- en uitstappen gevaarlijk, ook op dagen dat het vanaf de kant meevalt. Zwemmen doe je op beschutte plekken, zoals binnen het rif van Lac Bay bij Sorobon.

Voor duiken geldt hetzelfde. Het kantduiken waar Bonaire om bekendstaat, speelt zich af aan de westkust; daar liggen de gemarkeerde plekken uit ons overzicht van 87 duikplekken. Aan de oostkust wordt zelden gedoken. Hoor je van duiken aan deze kant, ga dan alleen met een lokale gids die de plek kent, op een dag met uitzonderlijk weinig wind en golfslag, en nooit op eigen houtje vanaf de kant. Voor alles over duiken aan de rustige kant, zie duiken op Bonaire.

Aanspoelend plastic en sargassum

De keerzijde van de wind: wat in zee drijft, komt aan de oostkust terecht. In de baaien en op de kiezelstrandjes spoelt plastic aan, van flessen en doppen tot touw en stukken visnet. Dat is geen afval van het eiland zelf maar komt grotendeels van ver. Voor dieren is het een probleem; zeeschildpadden zien plastic zakjes bijvoorbeeld aan voor kwallen.

Daarnaast spoelt in sommige periodes sargassum aan, een bruin zeewier dat in drijvende matten over zee komt. Vers wier is onschuldig, maar dikke lagen die liggen te rotten, kunnen sterk ruiken. Loop er niet doorheen en laat kinderen er niet in spelen. Hoeveel er aanspoelt, verschilt sterk per jaar en per plek, dus reken er niet op en verwacht het ook niet overal. Wil je iets terugdoen: neem een zak mee en neem wat plastic mee terug naar een afvalbak.

Praktisch: de oostkust rijden

Zonder auto kom je hier niet: er rijdt geen openbaar vervoer langs de oostkust, dus een huurauto is nodig. Vanaf Kralendijk ben je in ongeveer 25 minuten bij Lac Bay. Buiten Sorobon en Lac Cai zijn er weinig voorzieningen, dus neem water, zonbescherming en iets te eten mee.

• Stop op veilige plekken en parkeer niet op de rijbaan; sommige wegen aan deze kant zijn smal of onverhard.
• Blijf weg van de rand van de kalksteen als de golven hoog staan: water kan onverwacht over de rotsen slaan.
• Plan de oostkust op een dag met matige wind als je wilt fotograferen of wandelen; lees meer in wandelen op Bonaire.
• Combineer slim: Lac Bay met de zuidpunt en de Willemstoren, of Seru Largu en Boka Onima met Rincon. Een complete week vind je in Bonaire in 7 dagen.